Wenken voor de dagelijkse omgang met de duivel: De vijand verkiest te handelen in het verborgene (3/4)



In deze miniserie licht ik kort drie regels van Ignatius van Loyola toe over hoe "de vijand van de menselijke natuur" tewerk gaat toelichten. Inzicht in diens tactiek helpt om zijn listen te ontmaskeren en om je ertegen te wapenen in je innerlijk leven.

Ook gedraagt de vijand zich als een lichtzinnig verliefde man die verborgen en onbekend wil blijven. Wanneer namelijk een lichtzinnige man met verkeerde bedoelingen de dochter van een goede vader of de vrouw van een goede echtgenoot aanspreekt, dan wil hij dat zijn woorden en overredingskunst verborgen blijven. Daarentegen valt het hem zeer zwaar wanneer de dochter of de vrouw zijn lichtzinnige woorden en zijn verdorven bedoeling aan haar vader of haar echtgenoot bekend maakt. Want dan zal hij al gauw tot de conclusie komen dat hij niet verder kan gaan met de onderneming waaraan hij begonnen is.

Op dezelfde wijze wil en verlangt de vijand van de menselijke natuur dat de listen en de overredingskunst waarmee hij een rechtvaardige ziel benadert, in het verborgene aanvaard en gehouden worden. Maar wanneer deze ze bekend maakt aan haar goede biechtvader of aan een ander geestelijk iemand die zijn listen en gemeenheden kent, valt hem dat zeer zwaar. Want hij komt tot de conclusie dat hij met de gemeenheid waaraan hij begonnen is niet verder kan gaan, nu zijn onmiskenbare listen bekend zijn gemaakt. (Geestelijke Oefeningen, nr. 326)


Een ander aspect van de aantrekkingskracht van de listen van de vijand  is dat deze verkiest dat ze verborgen blijven voor de buitenwereld. Moeilijke, storende gedachten, redeneringen, voorstellingen, ervaringen enz. gedijen des te beter naarmate ze geheim worden gehouden door de betrokken persoon. Ze nemen steeds grotere proporties aan, gaan lopen met een steeds groter deel van de geestelijke energie of worden verstikkend. Het rustig uitspreken van die gedachten aan een vertrouwenspersoon helpt vaak om ze te ontmaskeren als verleiding, als drogredenering of als iets wat eigenlijk niet zo bijzonder of belangrijk is.  Meteen gaan ze ze een deel, zo niet het geheel van hun kracht verliezen.

Nikolaas Sintobin sj

Reacties