Waarom onduidelijkheid voorwaarde is voor duidelijkheid



"Niet het vele weten voldoet en verzadigt de ziel. Wel het innerlijk voelen en smaken". Deze wijsheid van Ignatius van Loyola vind je ook bij de Chinese wijsgeer Zhu Xi (1130-1200). Nicolas Standaert sj, sinoloog, puurde uit zijn geschriften acht leestips om in digitale tijden naar de diepte te gaan. In elk paragraafje komt eerst Zhu Xi aan het woord. Vervolgens geeft Nicolas een korte tip (schuin gedrukt). Hier vind je de twee laatste leestips. (4/4)


7.     Oude inzichten wegwassen

Studenten mogen zich niet vasthouden aan hun oude inzichten; ze moeten zich ervan losmaken en dan pas zullen nieuwe ideeën verschijnen. Het is zoals zich ontdoen van troebel water, waarna het helder water pas kan verschijnen. Wanneer je bij een passage komt die je niet begrijpt, dan moet je je oude inzichten wegwassen om nieuwe ideeën te laten verschijnen; en hou je steeds bij de tekst.

ð Een open geest bij het lezen van een tekst stelt je in staat om je eigen vooronderstellingen en zekerheden in vraag te stellen.

8.     Een opening zoeken

Bij het lezen moet je zoeken naar een opening in de tekst; enkel dan kan je doordringen tot de diepte ervan. En als je zo een opening niet ziet, zal je er niet in kunnen doordringen. Maar als je een opening ziet, dan opent de coherentie van de tekst zich vanzelf.

ð Ga op zoek naar paradoxen, contradicties, onduidelijkheden, plotse overgangen en overdenk wat ze voor jou kunnen betekenen. Zoals Leonard Cohen het zo mooi zong: “There is a crack, a crack in everything, that is how the light gets in”.

Met deze tips ga je best om op de manier die ze zelf voorschrijven: maak er tijd voor en lees ze niet allemaal in één keer, herlees ze, tracht in de diepte te doorgronden wat ze voor jou betekenen, smaak ze, stel ze in twijfel, stel ook je vooronderstellingen over lezen in vraag, en ga op zoek naar openingen in de tips van Zhu Xi.


-->
Met dank aan de Groepsblog van personeel en studenten van de KU Leuven waar deze bijdrage oorspronkelijk werd gepubliceerd.

Reacties