"In alle dingen"

Aan een al te ijverige hogere overste schreef Ignatius van Loyola wat volgt over de kunst van het delegeren. Het is de taak, noch van de Provinciale noch van de Generale Overste, zich met alles te bemoeien, tot in het kleinste detail. Het kan zijn dat zij uitzonderlijk geschikt zijn om bepaalde zaken in handen te nemen, en toch is het beter dat zij die aan anderen toevertrouwen. Dezen zullen achteraf verantwoording afleggen aan de Provinciaal van hoe zij het gedaan hebben, en deze laatste zal, na hen aanhoord te hebben, uitmaken wat hij daarover te zeggen heeft. Wat het uitvoeren van bepaalde zaken betreft, moei u daar niet te zeer mee en neem dat niet op u. Wees als de hoofdmotor die de secundaire motoren in beweging brengt. Op die manier zult u meer realiseren, en de zaken zelf zullen beter gedaan zijn en meer in harmonie met uw eigen taak dan anders. Als zij die voor concrete zaken moeten zorgen ergens in gebreke blijven, zal het minder nadelig uitvallen dan als...

In de ignatiaanse traditie zijn er twee centrale begrippen inzake onderscheiding: troost en troosteloosheid . Margaret Silf geeft in haar boek “The inner compass” een uitstekende beschrijving van de rol die beide begrippen spelen bij het onderscheiden. Wat bedoelen we precies met troost en troosteloosheid. Deze woorden verwijzen naar een basishouding die ten gronde gaat over: waarheen leidt ons leven ons, naar God toe (troost) of weg van Hem (troosteloosheid)? Ziehier enkele van de belangrijkste symptomen van troosteloosheid. Troosteloosheid ·          Werpt ons terug op onszelf. ·          Duwt ons steeds dieper in de spiraal van onze eigen negatieve gevoelens. ·          Snijdt ons af van de anderen. ·          Maakt dat we willen stoppen met datgene dat voordien belangrijk was voor ons. ·  ...

Even kijken en luisteren om binnen te komen in de schokkende ervaring van de kastenlozen in India. Hoe kan het anders dat christenen in de overigens zo mooie en rijke land zich massaal inzetten voor meer gerechtigheid.

Vandaag herdenkt de Kerk de marteldood van de heilige Jean de Brébeuf sj en Isaac Jogues sj. Beiden maakten deel uit van de eerste generatie missionarissen in Canada. De jezuïetenmissie in Canada uit de eerste helft van de 17 de eeuw behoort tot de meest indrukwekkende geloofgetuigenissen (martyrion) uit de geschiedenis van de christenheid. Op korte termijn was deze missie een volledige mislukking. Op iets langere termijn, was ze het begin van een succesvolle evangelisering van Canada. Van deze “Canadese martelaren” zijn veel brieven bewaard. Sommige zijn teksten ondraaglijk hard. In het bijzonder diegene die de martelingen beschrijven. Andere passages getuigen dan weer van humor. De rode draad doorheen deze bladzijden is echter de spirituele ervaring en gedrevenheid van deze missionarissen. Ze getuigen ervan hoe het geloof in Jezus Christus mensen niet alleen uitzonderlijke kracht kan geven, maar ook vreugde, rust en vertrouwen. Onderstaand “verslag” werd geschreven door tijd...

We vinden het enorm moeilijk om onverdiende hulp, vergiffenis en liefde te accepteren van wie ook maar vooral van Jezus. Want we kunnen niets doen om zijn liefde te verdienen; erger nog, we weten hoe vaak we Hem verraden en waar Hij voor staat. En Hij vertelt ons waar het bij Hem over gaat: “Begrijpt gij wat Ik u gedaan heb? Gij spreekt Mij aan als Leraar en Heer, en dat doet gij terecht, want dat ben Ik. Maar als Ik, de Heer en Leraar, uw voeten heb gewassen, dan behoort ook gij elkaar de voeten te wassen. Ik heb u een voorbeeld gegeven, opdat gij zoudt doen zoals Ik u gedaan heb.” (Joh 13, 12-15). Misschien komt een deel van onze terughoudendheid om zijn vergeving te aanvaarden voort uit het besef dat we dan geroepen zullen worden om onze eigen wrok op te geven. Maar het diepste niveau van terughoudendheid komt, zo lijkt het, voort uit de moeilijkheid om een ​​absoluut gratis geschenk te accepteren. Maar wanneer we het accepteren, kunnen we de uitstraling van Petrus er...

Gebed betekent zich vrijmaken voor God, zich leeg maken voor God, een vakantiedag voor God.  De tijd die je aan gebed besteedt is tijd die vérder gaat dan iets dat voor jezelf nuttig is. Gebed is niet nuttig, het is van een andere orde. Wat jij tot je gebed bijdraagt is alleen jezelf en je tijd en je verlangen om met God samen te zijn. Je stelt je beschikbaar voor God.  Als jij, wat jou betreft, je minder druk of zelfs passief opstelt, dan laat dit al zien dat God de hoofdacteur in je gebed is. En wat er verder in je gebed gebeurt is een kwestie van Gods agenda. God is de artiest, jij bent het doek of het ruwe houtblok dat door de  goddelijke werking omgevormd zal worden.  Finbarr Lynch sj

  Je ontsnapt niet aan je werkelijkheid. De uitdaging is er constructief mee om te gaan.   Wat brengt je tot rust. Echt, helemaal tot rust?   Het gaat blijkbaar niet zozeer over het veranderen van omgeving. Dat volstaat duidelijk niet. Je botst opnieuw op hetzelfde. Wellicht is de uitdaging om midden in je gewone leven de dingen anders aan te pakken.

In de Kerk vóór Vaticanum II gold een onuitgesproken regel voor onderscheiding   dat men best de voorkeur gaf aan de minst aantrekkelijke van twee keuzes. Het was waarschijnlijker dat deze in overeenstemming was met Gods wil. Het is duidelijk dat een dergelijke benadering ver afstaat van de idee dat   we mogen hopen om in dit leven gelukkig te zijn. En toch lezen we in de regels voor de onderscheiding van de geesten die Ignatius van Loyola aanreikt in zijn Geestelijke Oefeningen dat voor “wie intens de weg gaan van de zuivering van de zonden en van de opgang van goed naar beter in de dienst van God onze Heer … het eigen is aan de goede geest moed, kracht, vertroostingen, tranen, ingevingen en rust te geven, en aldus alles te vergemakkelijken en alle hindernissen weg te nemen opdat men verder kan gaan met het goede te doen" (G.O. nr 315). Ignatius gaat ervan uit dat wie weet wat God behaagt en ernaar handelt, gezegend zal worden. En Ignatius spreekt hier uit ervarin...

  I n deze tekst beschrijft Jos Moons sj de eigenheid van het leven van de jezuïeten. Dit artikel verscheen voorheen in het Benedictijns tijdschrift (nr 83, 2022). Hier enkele uittreksels. (6/6)   Gezien het doel van deze bijdrage – een beschrijving van het religieuze leven van de jezuïeten – was het onvermijdelijk dat de nadruk lag op ‘ons’. Toch hoop ik dat deze overwegingen iets om op te kauwen bieden voor mensen van buiten onze traditie. Bijvoorbeeld als het gaat om het  innerlijk aanvoelen. Soms denk ik dat iedereen dat doet. Als je een partner kiest, bijvoorbeeld, of als je besluit op een nieuwe baan te solliciteren. Steeds speelt dan het afwegen van gevoelens een grote rol. Het innerlijk aanvoelen en afwegen heeft dus goede papieren! Jezuïeten maken dat een pilaar van hun manier van leven. Het zou anderen kunnen aanmoedigen om meer bewust te doen wat misschien onbewust toch al deel is van je leven.   Wat verder zou kunnen inspireren, is de flexibiliteit die in...

Lang geleden studeerde ik samen met Lode in Leuven. We gingen bijna elke dag samen koffie drinken. Lode Van Hecke was toen reeds monnik in Orval. Hij werd later abt van zijn abdij en is thans bisschop van  Gent.  Lode is al meer dan 40 jaar monnik en sinds enkele jaren bisschop van Gent. Hij weet uitstekend waar het over gaat en heeft de beide voetjes op de grond. Dit blijkt uit het schitterend citaat hieronder. Bisschop Lode : Ik voel een heel grote verbondenheid met de mensen die vandaag op onze planeet leven en die God zoeken, zelfs in andere godsdiensten. Daar voel ik me heel sterk mee verbonden. En ook met de mensen die hier geweest zijn. Journaliste : Ook met de mensen die God niet zoeken? Bisschop Lode: Ja. Men zoekt altijd iets. Wat is God zoeken of God niet zoeken? Het is niet altijd zo duidelijk. En als men God weigert, welke God weigert men eigenlijk? Waarom weigeren mensen God? Men is nooit absoluut gelovig en ook nooit absoluut ongelovig. Je kan dat we...

Beklijvende tekenfilm over de dynamiek van de verslaving: steeds maar herhalen voor steeds minder resultaat en tegen een steeds hogere prijs. En toch blijft er iets van de vrijheid bestaan. Is dit jou helemaal vreemd of herken je er iets van? Wat betekent dit in jouw leven.

In deze tekst beschrijft Jos Moons sj de eigenheid van het leven van de jezuïeten. Dit artikel verscheen voorheen in het Benedictijns tijdschrift (nr 83, 2022). Hier enkele uittreksels. (5/6)   Een aantal andere ontwikkelingen stip ik slechts kort aan. In de loop van de 20e eeuw werd ignatiaanse spiritualiteit herontdekt. In plaats van gepreekte retraites, kwamen persoonlijk begeleide retraites. De eenzijdige nadruk op gehoorzaamheid werd gerelativeerd met aandacht voor overleg en gemeenschappelijke onderscheiding. Het voor jezuïeten voorgeschreven dagelijkse gewetensonderzoek verloor z’n moraliserende karakter en werd een contemplatieve oefening in fijngevoeligheid voor Gods aanwezigheid, het ‘ levensgebed ’ - een uitgebreide serie podcasts over levensgebed vind je hier .   Daarnaast kwam er meer aandacht voor nieuwe vormen van sociale rechtvaardigheid, zoals zorg voor het milieu. In verschillende documenten werd gesteld dat jezuïeten te individualistisch leven en het leven-i...

Een goede raad van Ignatius, verteld door Jim Martin sj, een Amerikaanse medebroeder. Agere contra Deze uitdrukking betekent “ingaan tegen” of “handelen tegen”. Ignatius raadt dit aan wanneer je merkt dat je ergens onvrij in bent. Door er pal tegen in te gaan kan je daar vrijer in worden. Ik geef een voorbeeld. Toen ik novice was zei ik aan de novicenmeester dat het laatste wat ik zou willen doen hospitaalwerk was. Ik zag enorm op tegen wat ik daar te zien zou krijgen en tegen de geuren. Hij sprak me dan ook over “agere contra” en, wat had je gedacht, deed me stage lopen in een ziekenhuis. Deze ervaring heeft me geholpen om bepaalde van mijn onvrijheden op dit vlak te overstijgen. Sleutelwoord hierbij is onderscheiding. De vraag die je jezelf moet stellen is: heb ik degelijke en gezonde redenen om iets niet te doen of gaat het gewoon om een tekort aan innerlijke vrijheid. Indien het gaat over het tweede geval, zou het dan niet goed zijn om wat te doen aan “agere contra” om er zo do...

In deze tekst beschrijft Jos Moons sj de eigenheid van het leven van de jezuïeten. Dit artikel verscheen voorheen in het Benedictijns tijdschrift (nr 83, 2022). Hier enkele uittreksels. (4/6)   Geloof en rechtvaardigheid   In de periode na het Tweede Vaticaans Concilie (1962-1965) hebben de jezuïeten meer aandacht gekregen voor de inzet voor een betere wereld. Daarmee volgden ze een ontwikkeling in de kerk in den brede. Op het concilie groeide de bestaande kerkelijke betrokkenheid op de wereld uit tot een breed gedragen visie op de kerk. De openingszin van het grote conciliedocument Gaudium et Spes was programmatisch:   De vreugde en de hoop, het leed en de angst van de hedendaagse mens, vooral van de armen en van al wie lijdt, zijn ook de vreugde en de hoop, het leed en de angst van Christus’ leerlingen; en er is niets echt menselijks, of het vindt weerklank in hun hart.   Het bleef niet bij woorden; in de jaren zestig en zeventig ontstonden in veel parochies ‘MOV’...

De oorlog tussen Israël en Hamas gaat lang duren.    Het aanslepen van de vijandigheden maakt velen onder ons angstig. Daarom geef ik  vier tips geven over het omgaan met angst. Angst kan een mens letterlijk doen verstijven en afsnijden van het leven. Ze heeft de neiging sterker te worden en alle plaats in te nemen. Van alle negatieve gevoelens is angst wellicht de meest vernietigende. Je kan haar de pas afsnijden. Vier aandachtspunten kunnen helpen.   1.     Uitspreken Het is zinvol angst niet voor jezelf te houden. Angst gedijt het best in het verborgene. Erover praten met mensen in wie je vertrouwen hebt helpt haar opsluitende en zichzelf versterkende logica tegen te gaan. Voorwaarde is wel dat de gesprekspartner de angst niet enkel maar gaat bevestigen en er nog een schepje bovenop doet.   2.     Goede feitenkennis Goede informatie is belangrijk. Vaak is de feitenkennis oppervlakkig, onjuist of onvolledig. Daardoo...

Ter gelegenheid van het nieuwe citatenboek van Ignatius van Loyola, had ik een tweede uitvoerig interview met Joop van der Elst. Ik praat er languit over de bekering van Ignatius. Ook allerhande aspecten van de ignatiaanse spiritualiteit komen aan bod, telkens vertrekkend van een ander citaat. Klik hier om deze tweede podcast te beluisteren Klik hier om het boek te bestellen Klik hier om de eerste podcast te beluisteren

Wat eerst gewoon origineel en creatief lijkt te zijn, blijkt een indringende aanklacht tegen het gevaar voor “verdinging” en instrumentalisering van de mens in onze samenleving. Niemand lijkt er aan te ontsnappen. Of toch? (kijken tot het einde, generiek inclusief!) NB: deze tekenfilm heeft 102 internationale prijzen gekregen.

"Niet het vele weten voldoet en verzadigt de ziel. Wel het innerlijk voelen en smaken" . Deze wijsheid van Ignatius van Loyola vind je ook bij de Chinese wijsgeer Zhu Xi (1130-1200). Nicolas Standaert sj, sinoloog, puurde uit zijn geschriften acht leestips om in digitale tijden naar de diepte te gaan. In elk paragraafje komt eerst Zhu Xi aan het woord. Vervolgens geeft Nicolas een korte tip (schuin gedrukt). Hier vind je de twee laatste leestips. (4/4) 7.      Oude inzichten wegwassen Studenten mogen zich niet vasthouden aan hun oude inzichten; ze moeten zich ervan losmaken en dan pas zullen nieuwe ideeën verschijnen. Het is zoals zich ontdoen van troebel water, waarna het helder water pas kan verschijnen. Wanneer je bij een passage komt die je niet begrijpt, dan moet je je oude inzichten wegwassen om nieuwe ideeën te laten verschijnen; en hou je steeds bij de tekst. ð Een open geest bij het lezen van een tekst stelt je in staat om je eigen vooronder...

  In deze tekst beschrijft Jos Moons sj de eigenheid van het leven van de jezuïeten. Dit artikel verscheen voorheen in het Benedictijns tijdschrift (nr 83, 2022). Hier enkele uittreksels. (3/6)   ‘Zielen helpen’   Het religieuze leven van de jezuïeten heeft haar diepste wortel dus in een richtinggevende verbondenheid met God, die te maken heeft met ervaring en met reflectie daarop. Het gebed is de oefenplaats bij uitstek van deze verbondenheid, maar ook in de ervaringen van alledag wordt ze beleefd.  Een tweede fundamentele wortel is de dienstbaarheid of, met Ignatius’ woorden, ‘de zielen helpen’. Die dienstbaarheid kan bij jezuïeten heel veel verschillende vormen aannemen. Daarbij worden iemands talenten zo veel mogelijk gebruikt: jezuïeten zetten het licht niet onder korenmaat om redenen van ascese of zelfverloochening.   Van in den beginne hebben jezuïeten aan geestelijke begeleiding gedaan. Dat was te verwachten, met de ontwikkelde gevoeligheid voor het inne...

"Niet het vele weten voldoet en verzadigt de ziel. Wel het innerlijk voelen en smaken ." Deze wijsheid van Ignatius van Loyola vind je ook bij de Chinese wijsgeer Zhu Xi (1130-1200). Nicolas Standaert sj, sinoloog, puurde uit zijn geschriften acht leestips om in digitale tijden naar de diepte te gaan. In elk paragraafje komt eerst Zhu Xi aan het woord. Vervolgens geeft Nicolas een korte tip (schuin gedrukt). Hier vind je leestip 5 en 6 (3/4) 5. Smaken Je moet eerst vertrouwd geraken met de tekst, en daarvoor is het nodig die van voor naar achter en van links naar rechts te lezen. Vervolgens moet je de tekst herhaaldelijk smaken. Als je er innig vertrouwd mee bent, wordt de betekenis vanzelf duidelijk. Het is zoals een stuk fruit eten. Als je er eerst in bijt, dan verschijnt de smaak nog niet. Dan eet je het. Je moet er fijn op kauwen en dan verschijnt de smaak vanzelf. Enkel en alleen dan weet je of het zoet of bitter is, en pas dan ken je de smaak. ð Ga dus...