Hoe ga je het best om met mensen van wie je iets kan leren - Wijsheid (?) van Balsasar Gracián sj


In 2014 werd bij Athenaeum  een nieuwe vertaling gepubliceerd van een boek van Baltasar Gracián (1601-1658) , genaamd “Handorakel en kunst van de voorzichtigheid” in een vertaling van Theo Kars. Baltasar Gracián was een Spaanse jezuïet van wie ondermeer  deze verzameling van 299 aforismen bewaard is gebleven. Vele getuigen van grote mensenkennis en wijsheid. Vele andere kunnen schokken door hun cynisme en opportunisme. Je vindt er de subtiliteit van Ignatius van Loyola in terug. De evangelische gedrevenheid is echter vaak ver te zoeken.

Omgaan met mensen van wie wij iets kunnen leren 

Laat de omgang met vrienden een leerschool van beschaving zijn en onze conversatie met hen verfijnd onderwijs. Wij dienen van onze vrienden leraren te maken, het nut van het leren verenigen met het genoegen van het vriendschappelijk verkeer. Onder intelligente mensen is dit genot wederkerig: de een vindt bijval voor wat hij zegt, de ander leert van wat hij hoort. 

Gewoonlijk drijft eigenbelang ons naar iemand, maar in dit geval is het veredeld. Een verstandig man is een veel gezien bezoeker van de huizen van vooraanstaande mensen, plaatsen die eerder een forum van grootheid dan paleizen van ijdelheid zijn. Er bestaan mannen, befaamd om hun wijsheid, die niet alleen zelf door hun voorbeeld en gedrag een richtsnoer voor grootheid zijn, maar bovendien zijn omringd door een uitgelezen gezelschap dat een academie van beschaving en verfijnde zeden vormt. (11)

Baltasar Gracián sj




Reacties

Anoniem zei…
Mannenpraat…..?
23 juni 2026 om 09:05
Een reactie posten

Meest gelezen

Onderscheidend luisteren en spreken - Nikolaas Sintobin sj over de subtiele rijkdom van het luistergesprek

Afbeelding
Het luistergesprek of gesprek in de Geest is een toepassing van het onderscheidend luisteren en spreken in groep. Het is de gebruikelijke wijze van met elkaar in gesprek gaan binnen de Gemeenschap van christelijk leven (GCL). GCL is een wereldwijde ignatiaanse lekengemeenschap, die teruggaat op de tijd van Ignatius van Loyola. In deze voordracht geeft Nikolaas Sintobin sj uitleg bij de tweede ronde van het luistergesprek. Het is een toepassing van de onderscheidingswijsheid van Ignatius op de uitwisseling in groep. Klik hier of op onderstaande foto om te luisteren naar deze webinar Misschien vind je deze video ook wel interessant over  "Luistervriendelijk spreken: vier tips van Ignatius van Loyola"
Meer lezen

Hoe komt het toch dat jezuïeten zoveel investeren in onderwijs? - Serie van Nikolaas Sintobin sj over ignatiaanse pedagogie (1/6)

Afbeelding
1/6: Waarom jezuïetenscholen? 476 jaar geleden startte in Sicilië het eerste jezuïetencollege en meteen een nieuw onderwijsmodel: het middelbaar onderwijs. De jezuïeten noemden het: humaniora - meer mens worden . Waarom investeren jezuïeten zoveel in onderwijs?   Kennisoverdracht is belangrijk. Maar het is niet enkel omwille van de schoonheid van wiskunde of Latijn dat ontelbare jezuïeten hun leven gaven en geven aan het onderwijs. De reden is wel dat kennisoverdracht een uniek middel is voor persoonlijkheidsvorming. Denk aan het opnieuw actuele klassikale twistgesprek, het zo vormende groepswerk of het verrijkende parascolaire aanbod.   Wat is kenmerkend voor het jezuïtische opvoedingsmodel? Het vertrekt van de ignatiaanse spiritualiteit. Daarin staat de ontplooiing van de mens centraal.  Christenen geloven dat de mens, elke mens, goddelijke waardigheid heeft. Niets is belangrijker dan de menswording. Daarom is het ignatiaanse ideaal om elk kind zo op te voeden dat het ...
Meer lezen

Een exclusieve ignatiaanse wijze om je zomer nóg beter in te gaan - Schrijf je in voor deze webinar met Nikolaas Sintobin sj

Afbeelding
  Webinar met Nikolaas Sintobin sj op donderdag 25 juni om 20.00 uur. De zomer brengt voor veel mensen wat meer ruimte. De dagen zijn lang, het gewone ritme verandert en misschien ontstaat er tijd om stil te staan bij de voorbije maanden. Maar hoe blik je zo terug dat het meer wordt dan een opsomming van wat er is gebeurd? Hoe ontdek je wat je ervaringen je kunnen leren over jezelf, over God en over de weg die voor je ligt? Tijdens dit korte webinar laat jezuïet Nikolaas Sintobin zien hoe je vanuit de ignatiaanse spiritualiteit op een zinvolle manier kunt terugblikken. Hij maakt daarbij gebruik van het levensgebed, een eenvoudige manier van bidden waarin je samen met God kijkt naar wat je hebt meegemaakt. Luisteren naar wat je ervaring je leert In de ignatiaanse spiritualiteit is je ervaring een belangrijke plaats om God op het spoor te komen. Waar voelde je vreugde, verbondenheid of nieuwe energie? Wat bleef schuren of trok juist het leven uit je weg? En welke patronen worden zich...
Meer lezen

Een God die één en ook drie is. Hoe moet je dat in Godsnaam verstaan? - Een uitleg door Nikolaas Sintobin sj

Afbeelding
Waar of niet waar? “ Het eigene van christenen is dat ze geloven in God .” Als ik een precies antwoord wil geven op de vraag naar de eigenheid van het christelijk  geloof moet ik zeggen “ niet waar ”. Uiteraard geloven christenen in God. Maar het godsgeloof is niet het eigene van de christenen. Dat geloof in de ene God delen we namelijk  met de andere monotheïstische godsdiensten. Wat is dan wel het eigene aan de christenen? Dat we geloven in Jezus Christus? Dit is een stap in de goede richting. En wel een belangrijke. Maar het is nog onvolledig. Het eigene van ons christenen is dat we geloven in de Drieëne God: Vader, Zoon en Geest. De kern, het absolute hart van het christelijke dogma is het dogma van de Triniteit. Eigenlijk is het christelijke dogma heel beperkt. Alles samen niet meer dan enkele bladzijden. Er is ongeveer 1000 jaar aan gewerkt door duizenden theologen, de kerkvaders genoemd. Het zijn geen gebeden, laat staan gedichten. Het gaat over uiterst...
Meer lezen

Heilig Hart van Jezus, waarover gaat dat eigenlijk over? - Vlog van Nikolaas Sintobin sj

Afbeelding
Vandaag viert de RKK het feest van het Heilig Hart van Jezus.  In deze vlog geef ik u een korte uitleg over wat we vandaag kunnen leren uit de eeuwenoude devotie tot het Heilig Hart van Jezus. Dit kan in onze geseculariseerde wereld heel ver van mijn bed lijken. Of net niet. Het spreekt namelijk over de tedere liefde en zorg van onze God voor elk van ons, in het bijzonder als we het moeilijk hebben. Om deze vlog te bekijken, klik op onderstaande  afbeelding of op deze link:  https://www.youtube.com/watch?v=Z--b3r35t6c
Meer lezen

Waarom is Jezus eigenlijk naar ons toe gekomen? Homilie van Nikolaas Sintobin sj voor deze zondag

Afbeelding
ELFDE ZONDAG DOOR HET JAAR - Jaar A   Mt. 9, 36 – 10, 8   Deze verzen uit Matteüs illustreren het heel eigen karakter van het Evangelie. De christelijke openbaring gaat niet in de eerste plaats over een leer. Het is evenmin een boek met voorschriften en regels. Het is wel het verhaal van een gebeurtenis, een ervaring. Het Evangelie is het verslag van een ontmoeting met Jezus. Een mens die zo uniek is dat mensen in Hem God zelf herkennen. Drie aspecten van de Blijde Boodschap vinden we hier uitdrukkelijk terug.   Ten eerste legt Jezus uit waarom Hij gekomen is. Hij wil ons doen leven. Hij wil de mensen genezen en bevrijden van wat hen belet om te worden wie elk is: beeld en gelijkenis van God. Hoe rijk en sterk ieder mens in de grond ook is, toch stelt Jezus vast dat de mensen die Hij om zich heen ziet afgetobd neerlagen als schapen zonder herder. De ervaring leert het ons scherper, vaker en directer dan ons lief is. We verlangen zoveel goeds en moois te doen. Dikwijls lu...
Meer lezen

Theresia van Lisieux aan het woord: de vreugde van de onvolmaaktheid

Afbeelding
Ingetreden in de Karmel als 15-jarige en gestorven op 24-jarige leeftijd, is Theresia van Lisieux een van de grote heiligen van onze Kerk. Haar autobiografie ( Geschiedenis van een ziel ) is een parel. Het getuigt van een uitzonderlijk geloof, onderscheidingsvermogen en ervaring in de liefde. Graag dit uittreksel. “In het begin van mijn geestelijk leven, toen ik zo’n dertien, veertien jaar was, vroeg ik me af waar ik later nog voortgang in kon boeken. Ik dacht dat ik de volmaaktheid onmogelijk nog beter begrijpen kon.  Algauw heb ik ingezien dat hoe verder iemand op deze weg komt, hoe meer hij verwijderd denkt te zijn van het doel. Nu berust ik erin mezelf nog altijd onvolmaakt te zien en vind ik er mijn vreugde in."
Meer lezen

Een vriendschappelijke begroeting die er geen bleek te zijn - Mijmering van Nikolaas Sintobin sj

Afbeelding
Met veel vertraging zit ik dan uiteindelijk toch in de tram, huiswaarts. Een halte voor tijd ga ik alvast naar de achterkant van de tram, klaar om uit te stappen. De tram neemt een bocht en ik raak een beetje uit mijn evenwicht. Voor mij zit een man die mij vriendelijk aankijkt terwijl ik even wankel. Net op dat moment reikt hij mij de hand. Hé, dacht ik, van waar ken ik dat gezicht? Spontaan neem ik de uitgestrekte hand aan. Dan wordt me duidelijk, uit de reactie van die man, dat we mekaar helemaal niet kenden. Zijn uitgestoken hand was er niet een van vriendschappelijke begroeting. Wel van spontane hulp aan een onbekende waarvan hij dacht dat die zou kunnen vallen. Ik voelde me heel klein, dankbaar en eigenlijk ontroerd. Zou ik in de tram mijn hand uitstrekken naar een wildvreemde die even het evenwicht kwijt was? Nikolaas Sintobin sj
Meer lezen