De oorsprong van alle kwaad


Onderstaande overweging verschijnt vandaag op www.gewijderuimte.org.
Ignatius was van mening dat een speciaal soort van onwetendheid de oorzaak is van de zonde. De dodelijkste zonde, zei hij, is de ondankbaarheid. Zij is ‘oorzaak, begin en oorsprong van alle kwaad en zonde.’ Als je honderd mensen zou vragen om de zonde te noemen die de oorsprong van alle kwaad is, dan durf ik te wedden dat niemand naar de ondankbaarheid verwijst. Zij zouden hoogmoed, of ongehoorzaamheid, of hebzucht, of woede vermelden. De idee dat wij zondigen omdat wij ons niet voldoende bewust zijn van Gods goedheid, zal waarschijnlijk bij niet veel mensen opkomen.
Dankbaarheid had in Ignatius’ tijd wel een andere betekenis dan degene die wij er vandaag onder verstaan. Voor ons betekent dankbaarheid een dankwoordje sturen voor een kerstgeschenkje. Of buren danken als ze ons een handje hebben toegestoken. Ondankbaarheid is voor ons iets als een vorm van onbeleefdheid.
Dankbaarheid was in Ignatius’ laatmiddeleeuwse wereld een veel ernstigere zaak. Zij behelsde een georganiseerde reeks van wederzijdse verplichtingen, met een eigen sociale en politieke hiërarchie. Iedereen moest op de hoogte zijn van ieder anders inbreng. Dankbaarheid was de lijm die mensen met elkaar verbond. Maar culturele verschillen zijn maar een deel van het verhaal. Door zo de nadruk op dankbaarheid te leggen zei Ignatius iets over het wezen van God. God is de vrijgevige Schenker, die ons overlaadt met zijn zegeningen zoals de zon over de aarde straalt. Als we dit echt zouden inzien, dan zouden we Gods liefde met liefde beantwoorden. We zouden niet zondigen. Dankbaarheid is een goed woord voor dit fundamentele kenmerk van onze verhouding met God. Onze ondankbaarheid is blindheid voor wie God echt is, is dus de oorsprong van alle kwaad.

Jim Mannaey

Reacties

Meest gelezen

Onderscheidend luisteren en spreken - Nikolaas Sintobin sj over de subtiele rijkdom van het luistergesprek

Een exclusieve ignatiaanse wijze om je zomer nóg beter in te gaan - Schrijf je in voor deze webinar met Nikolaas Sintobin sj

Heilig Hart van Jezus, waarover gaat dat eigenlijk over? - Vlog van Nikolaas Sintobin sj

Waarom is Jezus eigenlijk naar ons toe gekomen? Homilie van Nikolaas Sintobin sj voor deze zondag

Een zomerse terugblik, een ignatiaanse specialiteit: bekijk de webinar met Nikolaas Sintobin sj

Over een onbeduidend nonnetje dat het leven van miljoenen mensen veranderde - homilie van Nikolaas Sintobin sj voor deze zondag

Deze blog en de blogger gaan er even tusssenuit, maar laten je niet alleen

Onverwachte dankbaarheid - Mijmering van Nikolaas Sintobin sj

Overweging bij een 500-jaar oude beker die iets leert over het genie van Ignatius van Loyola - Nikolaas Sintobin sj