Over de dictatuur van het ... genieten (3/10) Een serie van Nikolaas Sintobin sj



In deze serie bied ik tien beschouwingen aan over opvoeden tot vrijheid. Ze zijn alle rechtstreeks of onrechtstreeks geïnspireerd aan de ignatiaanse traditie. (3/10)
  
Binnen een cultuur van het tijdelijke, het veranderlijke en het onzekere gaan jongeren spontaan teruggrijpen naar de talrijke vormen van genot die vrij beschikbaar zijn. Het mag dan kortstondig zijn, je kan het wel consumeren wanneer je dat zelf wil. Al vervult het niet echt, het maakt de leegte draaglijk … De kickcultuur. Je weet dat het niet veel voorstelt, maar je hebt het ten minste gehad. Vele vormen van “onlust” kunnen zo vrijwel onmiddellijk gekalmeerd worden door “genotsmiddelen” (alcohol, smartphone, internet, snoep en koek, medicatie, drugs …). Wie niet geniet is een sukkelaar. Het is je eigen schuld als je niet geniet. Afwezigheid van genot, je (tijdeli
jk) ongelukkig voelen heeft geen plaats, moet vermeden worden.

We leven als het ware in een  dictatuur van het genieten.

Genieten op zich is goed.  Maar de alom beschikbaarheid van dit genot kan leiden tot een grote verarming, omdat het de toegang naar een dieper niveau van leven dreigt te bemoeilijken.

Vandaag is voor vele jongeren diepere en duurzame vreugde onbekend en hoe dan ook onwaarschijnlijk. Het is net die vreugde waaraan het Evangelie appeleert. 

Nikolaas Sintobin sj

 

NB: In mijn boek "Op het kompas van de vreugde. Ignatius van Loyola als levensgids" ga ik uitvoerig in op diverse aspecten van de ignatiaanse pedagogie. Klik hier om dit boek te bestellen.


Reacties

Een reactie posten

Meest gelezen

Het vaak vergeten eerste deel van de biecht (Hoe biechten? 2/3)

Afbeelding
Wijlen kardinaal Carlo Maria Martini sj was aartsbisschop van Milaan. Hij was een vermaard exegeet en spirituele meester met een grote pastorale bekommernis en ervaring. In onderstaande tekst geeft hij enkele waardevolle tips over “Hoe biechten?”. Vermits de tekst tamelijk lang is, heb ik hem opgedeeld in drie stukken. HOE BIECHTEN? SUGGESTIES VAN (WIJLEN) KARDINAAL CARLO MARIA MARTINI SJ (2/3) Je plaatsen voor Gods barmhartigheid Naar mijn mening omvat deze dialoog in essentie twee onderdelen: het eerste noem ik confessio laudis, dat wil zeggen belijdenis in de oorspronkelijke term van het woord. Ook hier kan men uitgaan van een paradox: als het elke keer zo moeilijk is om mijn zonden uit te spreken, waarom dan niet beginnen met mijn goede daden? De heilige Ignatius zelf doet deze suggestie in zijn Geestelijke Oefeningen (GO 43) wanneer hij als eerste punt de dankzegging neemt: Heer , ik wil U in de eerste plaats bedanken omdat U mij geholpen hebt, dat en dat is gebeurd, di...
Meer lezen

Een verrijzenis die naar de keel grijpt, ook al is ze gevouwen en geknipt - animatiefilm

Afbeelding
De Verrijzenis komt niet zomaar uit de lucht vallen. Er gaat een lange, bewogen geschiedenis aan vooraf. Ook nadien, tot op vandaag, blijft er werk aan de winkel. Het kwaad is weliswaar overwonnen. Het is nog niet uitgeschakeld. Negen maanden heeft Garri Bardin gewerkt (lees gevouwen en geknipt) aan deze stop-motion. Het resultaat grijpt naar de keel.  Klik hier of op onderstaande afbeelding om deze schitterende animatiefilm te bekijken.
Meer lezen

Wat je óók te horen krijgt in de biecht - citaat met commentaar van Nikolaas Sintobin sj

Afbeelding
In zijn mémoires, « Antimémoires » genoemd, vertelt André Malraux over een lang gesprek dat hij had met een oude priester. Hij stelde hem de vraag : « Wat heeft de biecht u geleerd over de mens ? » Het antwoord van de priester luidde als volgt : « De biecht leert niets. Of misschien toch … Vooreerst, de mensen zijn veel ongelukkiger dan men denkt. En eigenlijk komt alles hier op neer dat er geen grote mensen zijn. » Best mogelijk dat Malraux de woorden van de man juist heeft weergegeven. Maar ik ben bijna zeker dat de priester nog meer heeft gezegd. In de biecht krijg je namelijk niet alleen toegang tot de schaduwzijde van de mens. « Kleine mensen maakt Hij groot », zingt Maria in het Magnificat.
Meer lezen

Hoe biechten? Tips voor mensen voor wie dit niet evident is (1/3)

Afbeelding
Kardinaal Carlo Maria Martini sj was aartsbisschop van Milaan. Hij was een vermaard exegeet en spirituele meester met een grote pastorale bekommernis en ervaring. In onderstaande tekst geeft hij enkele waardevolle tips over “Hoe biechten?”. Vermits de tekst tamelijk lang is, heb ik hem opgedeeld in drie stukken. HOE BIECHTEN? SUGGESTIES VAN KARDINAAL CARLO MARIA MARTINI SJ Inleiding Op dit ogenblik verkeert het sacrament van de biecht in de Kerk in crisis. We zijn ons hier allemaal van bewust. Men zegt dat de biechtstoelen leeg zijn, maar dat zijn ze aan de beide kanten: aan de ene kant ontbreken de biechtelingen, aan de andere kant de priesters. Er was een tijd dat de priester urenlang wachtte in de biechtstoel; toen kwam de tijd dat hij zich niet schuldig kon voelen wanneer er niemand biechtte; tegenwoordig praat men veel over de biecht maar niemand komt opdagen. Je kunt dus spreken van een geleidelijke verwijdering en de gelovigen zijn hier niet altijd de oorzaak van. He...
Meer lezen

De dubbele gedrevenheid van Thomas Merton vlak voor hij intrad bij de trappisten - Citaat

Afbeelding
  Thomas Merton (1915 - 1968) is onderweg naar de trappistenabdij van Gethsemani in de hoop er te kunnen intreden. In onderstaand fragment uit zijn autobiografie beschrijft hij wat er omgaat in zijn hart. Het is een indrukwekkende illustratie van wat ware innerlijke vrijheid betekent. Het was een vreemde gewaarwording. Kilometer na kilometer werd mijn verlangen om in het klooster te zijn sterker – het werd bijna onvoorstelbaar. Dat ene idee had me volledig in zijn greep. En toch, vreemd genoeg, groeide tegelijkertijd mijn innerlijke vrijheid en mijn innerlijke rust. Wat als ze me niet zouden aannemen? Dan zou ik naar het leger gaan. Maar zou dat geen ramp betekenen? Helemaal niet. Als het klooster me uiteindelijk zou afwijzen en ik dienstplichtig zou worden, zou dat zonder twijfel Gods wil zijn. Ik had gedaan wat ik kon; de rest lag in zijn handen. En hoewel mijn verlangen naar het klooster met de minuut groeide, maakte de gedachte aan een leven in een legerkamp me niet langer onru...
Meer lezen

Waarom we stille zaterdag graag overslaan - de uitleg van Karl Rahner sj

Afbeelding
In de lezingendienst van het brevier vinden we op Stille Zaterdag een boeiende uitleg van Karl Rahner sj over Stille Zaterdag. Enkele uittreksels. “Als we denken aan Stille Zaterdag, valt iets merkwaardigs op: in ons godsdienstig leven slaan we deze dag over. We vieren Goede Vrijdag en Pasen, … Wat er tussen deze twee dagen ligt, namelijk Stille Zaterdag, slaan we over. … Toch belijden we, telkens als we de apostolische geloofsbelijdenis … uitspreken: Hij is nedergedaald ter helle . En dit is de tekst die bij Stille Zaterdag hoort. … Het betekent op de eerste plaats: Jezus is waarlijk gestorven. … De dood heeft Jezus vastgehouden als in banden. Hij was in de dood. … Omdat wij uit hetzelfde hout gesneden zijn en ook midden in het leven reeds onze dood sterven, kunnen wij zijn lot niet enkel van buiten af begrijpen, maar wij kunnen het delen. Gelovend ervaren wij dat zijn nederdaling in de machteloosheid van  ons mens-zijn alle paaszaterdag-uren van ons leven geheiligd ...
Meer lezen

"Niemand is veroordeeld tot middelmatigheid" - Nikolaas Sintobin sj in gesprek met Leo Fijen

Afbeelding
In deze aflevering van Kloostergesprekken gaat Leo Fijen in gesprek met Nikolaas Sintobin s.j. over de vreugde van groeien. Want groeien betekent vaak dat je grenzen verlegt. Dat kan spannend zijn, maar juist daarin ligt een diepe vreugde verborgen. Een belangrijke valkuil is dat we ons voortdurend vergelijken met anderen. Daardoor doen we onszelf geweld aan en raken we verwijderd van onze eigen weg. In de ignatiaanse spiritualiteit – de traditie van de jezuïeten – gaat het juist om onderscheiding van geesten: leren luisteren naar de vraag waar God je uitnodigt om te groeien. De jezuïeten stonden aan de basis van het katholiek onderwijs, waarin de humaniora een belangrijke rol speelt. Niet alleen kennis staat centraal, maar vooral de groei van de mens als geheel. Onderwijs en vorming helpen om te ontdekken waar je talent ligt en hoe je daarin kunt groeien. Persoonlijke groei is geen individualistisch project. Integendeel: wie groeit als mens, kan de ander juist beter tegemoet treden in...
Meer lezen