"In alle dingen"

Een indrukwekkend aantal decibels: muziek, machines en gillende meisjes. Dat hoort bij een wandeling langs een kermis. Attracties die ik nog nooit gezien had. Best leuk, zolang ik er tenminste zelf niet op hoef …   Tussen een schietkraam en een hamburgertent door zag ik plotsklaps de blauwe zwaailichten van ambulances. Ik had de wagens niet horen aankomen. Op de grond bleek een boom van een kerel te liggen, met ontbloot bovenlijf. Meer dan waarschijnlijk een kermisganger. Een medisch urgentieteam stond rondom hem opgesteld en diende hartmassage toe. De gezichten stonden op heel ernstig. Neen, toch niet gewoon een attractie méér. Het viel me op dat de omstaanders op een schroomvolle afstand bleven staan. Zo ook hield het personeel uit de winkels aan de overkant discretie in acht.  De grote meerderheid van de kermisgangers had niets in de gaten. Leven en  dood. Plezier en pijn. Zo maar, door mekaar. “Hoe kwetsbaar is ’t hier beneden”.

In het station van Brussel-Zuid stond ik voor een snackautomaat. Ik was muntjes uit mijn geldbeugel aan het vissen toen ik zachtjes werd aangesproken. Mijnheer, kan ik u even spreken? Die voorzichtige woorden kwamen uit de mond van een man die jonger leek dan ikzelf.   Zijn voorste tanden was hij kwijt. Zijn kleren maakten duidelijk dat het hem niet voor de wind ging. Ik had net tussen de kopermuntjes een euromunt opgemerkt en gaf die aan de man. Meteen verscheen een brede glimlach op zijn lippen. Mijnheer, mag ik u een tip geven? Hij wees naar een andere automaat. Daar is iets verkeerd mee. Als u daar geld in stopt, krijgt u een dubbele portie . Ik dankte de man hartelijk voor de tip. Ik hoefde geen dubbele portie. Die man had me geraakt. Misschien was ik wel de honderste persoon die hij die avond had aangesproken. Hij zou me nooit meer terug zien. Mijn – minimale – vriendelijkheid voor hem had meteen een tegenbeweging van vriendelijkheid opgeroepen. Goedheid gaat...

Vandaag herdenken we de heilige Ignatius van Loyola. Petro de Ribadenera sj, een naaste medewerker van Ignatius van Loyola, beschrijft een gesprek dat plaatsvond tussen Ignatius en diegene die zijn opvolger zou worden als generale overste van de SJ, Diego Laniez sj.   “Meester Lainez, indien God u zou zeggen: mocht je zo meteen sterven, dan beloof ik je de eeuwige heerlijkheid; maar mocht je er voor kiezen om te blijven leven, dan kan ik je niet garanderen dat je de genade van de volharding krijgt. Wat zou uw keuze zijn?” “Meteen sterven,” zei Lainez, “dan zou ik zeker zijn.” Ignatius antwoordde: “Wat mij betreft, ik zou een andere keuze maken. Indien ik zou denken dat ik door in leven te blijven ik het een of het ander groot werk voor God zou kunnen verrichten, dan zou ik Hem smeken mij op aarde te laten tot zolang dit voltooid zou zijn. Ik zou mijn blik richten op God en niet op mezelf. Ik zou geen rekening houden met persoonlijk gevaar of met mijn veiligheid.” Hieronder onz...

In een gezin waar ik te gast was geweest voor het avondmaal, zaten we nog even na te keuvelen. Plots merkten we dat de oudste dochter achter de computer aan het wenen was. De huistaak waar ze verschillende uren aan gewerkt had was door een verkeerde bewerking opgelost in het niets. Geen reservecopie of wat dan ook. Er was maar één oplossing : opnieuw beginnen. Niet leuk als je dat overkomt zondagavond om 8 uur. Discreet ging de moeder naast haar panikerende kind zitten en bood haar hulp aan. Eerst kwam er weinig reactie. Maar de vriendelijke rust van de moeder bracht het jonge meisje op haar beurt tot rust. Weldra waren beiden naast mekaar druk bezig antwoorden aan het verzamelen. Het leek wel bijna gezellig. Toen ik ‘s avonds mijn dag overschouwde kwam deze anecdote als eerste naar voor in mijn terugblik. Ik voelde me warm en dankbaar.

Met veel vertraging zit ik dan uiteindelijk toch in de tram, huiswaarts. Een halte voor tijd ga ik alvast naar de achterkant van de tram, klaar om uit te stappen. De tram neemt een bocht en ik raak een beetje uit mijn evenwicht. Voor mij zit een man die mij vriendelijk aankijkt terwijl ik even wankel. Net op dat moment reikt hij mij de hand. Hé, dacht ik, van waar ken ik dat gezicht? Spontaan neem ik de uitgestrekte hand aan. Dan wordt me duidelijk, uit de reactie van die man, dat we mekaar helemaal niet kenden. Zijn uitgestoken hand was er niet een van vriendschappelijke begroeting. Wel van spontane hulp aan een onbekende waarvan hij dacht dat die zou kunnen vallen. Ik voelde me heel klein, dankbaar en eigenlijk ontroerd. Zou ik in de tram mijn hand uitstrekken naar een wildvreemde die even het evenwicht kwijt was? Nikolaas Sintobin sj

Onlangs liep ik ’s morgens door de Leidschestraat, in Amsterdam. Vlak voor mij liep een oudere man, met een boodschappentas in de hand. Op de brug over de Keizersgracht stonden heel wat fietsen tegen de reling. Een lag op de grond. De wandelaars maakten netjes een ommetje. Zoniet de bejaarde man voor mij. Hij stopte, zette zijn tas op de grond, nam de fiets bij zadel en stuur en plaatste het rijtuig weer tegen de reling. Ik twijfelde. Was het misschien zijn eigen fiets? Blijkbaar niet. Meteen nam de man zijn tas terug ter hand en stapte verder. Ik ook. Met een warm gevoel. Nikolaas Sintobin sj

Twee tweelingbroers, 6 jaar oud, spelen zich te pletter in de tuin, samen op één fiets. De een draagt een helmpje, de ander niet. Ze gillen het uit van de pret. Als ik hen vraag of ze het leuk vinden schreeuwen ze beiden luidkeels "ja". Op mijn vraag waarom ze het zo leuk vinden, antwoordt de grootste van de twee: “omdat het niet mag”. Niets is zo leuk als wat niet mag. Een wet van Meden en Perzen. Ze hadden het perfect gesnopen die twee.

Onze samenleving heet meer en meer mensonvriendelijk te worden, in tegenstelling tot minder ontwikkelde landen. Chili is zo’n land. Ik verbleef er een klein jaar, voldoende om het wat te leren kennen. Een van de dingen die me opviel was hoe brutaal men er is in het verkeer. Als voetganger ben je daar vogelvrij. Ook op het zebrapad. Rennen is de boodschap. Anders word je gewoon omver gereden. Onlangs was ik in de Gentse binnenstad. Ik zag een vader met 2   jonge kinderen. Het ene op het fietszitje. Het ander, een piepklein meisje, te voet, naast hem.   De man stak voorzichtig, te voet naast zijn fiets, de straat over. Het dochtertje was hem niet gevolgd en was op het voetpad blijven staan. Papa moedigde vriendelijk het kind aan om over te steken. Het kind aarzelde. Het was zichtbaar angstig.   Aan de ene kant kwam een auto aangereden. Aan de andere een fiets. Beide bestuurders hadden meteen in de gaten wat er gebeurde. Ze stopten en deden beiden het meisje vri...

Tijdens een wandeling met jonge gezinnen, stapte ik een tijdje met enkele jongetjes tussen 6 en 10 jaar. Na een tijdje begon ik hen anekdotes te vertellen, “straffe verhalen”, over belevenissen in “verre landen”: een cobra-gevecht, een bedelaar met een olifantsvoet, stelende apen, een arm meisje met een niet verzorgde hazenlip, een ervaring van gastvrijheid bij straatarme mensen enz. De jongetjes vonden het heerlijk. Ik eigenlijk ook. Na afloop liepen ze meteen naar hun ouders om de verhalen door te vertellen, woordelijk. ’s Anderendaags aan tafel kreeg ook ik tot in het detail die verhalen opnieuw uit hun mond te horen. Desgevraagd vertelden ze me dat ze het veel leuker vonden om verhalen viva voce te horen, dan om ze te lezen in boeken. Het geschreven woord is uitzonderlijk handig en krachtig voor de communicatie. Maar het gesproken woord, in het bijzonder in verhaalvorm, heeft nog een heel andere kwaliteit van aantrekkingskracht. Storytelling heet dat vandaag. Jezu...

Toen hem de vraag werd gesteld twijfelde de jongen, een opgeschoten puber, geen ogenblik. “ Het beste wat  me overkomen is is het overlijden van mijn vader ”. De tafelgenoten, ikzelf incluis, waren verbijsterd. De jonge man besefte dit best en gaf meteen wat uitleg.  “ Mijn vader is drie jaar geleden, na een lange ziekte, gestorven. Ik had veel liever dat hij was blijven leven. Ik hield van hem.  Maar nu stel ik vast dat ik veel dankbaarder in het leven sta dan voorheen, dat ik gewoon dankbaar ben dat ik mag leven, elke dag opnieuw. En ook dat ik vaak verwonderd en blij ben om kleine, eenvoudige dingen. Ja, ik weet dat dit vreemd kan klinken, maar eigenlijk is dit het beste wat me ooit overkomen is”.