Waarom katholieken heiligen vereren

Sinds ik in NL woon heb ik het genoegen om steeds vaker om te gaan met protestantse christenen. Ook om met hen in gesprek te gaan. Onlangs stelde Arne me de volgende vraag: Hoe komt het toch dat katholieken Maria, de Paus en heiligen vereren?"

Een heldere vraag, waarop ik een helder antwoord kon geven.

Eerst en vooral heb ik een misverstand uit de weg geholpen. Katholieken vereren de Paus niet. Wij hebben wel een bijzonder respect voor hem. En als opvolger van Petrus kennen we hem een bijzonder gezag toe. Maar dat is nog iets anders dan vereren.

Dat doen we wel met de heiligen. En de eerste onder heiligen, na God zelf die de Heilige bij uitstek is, is Maria. Wat zijn dan heiligen? En waarom behoren zij tot de grote schatten die de Katholieke Kerk aanbiedt aan de mensheid? Wie of wat zijn, met andere woorden, de heiligen.

Heiligen zijn mannen of vrouwen waarvan de Kerk oordeelt, na een lang en diepgaand onderzoek, dat zij tot voorbeeld kunnen gesteld worden voor alle katholieken. Het zijn dus mensen waarvan het leven en de dood iets heeft laten doorschijnen van de Heiligheid van God zelf. In die zin zijn zij een ongelofelijke schat en kan er veel van hen uitgaan. Door hun geschriften te lezen, hun (auto)biografie te bestuderen of "samen met hen" te bidden kan je, op betrouwbare wijze en vaak heel concreet inspiratie opdoen voor wat christen zijn in je eigen leven kan betekenen. Dat is niet min. Woorden wekken. Voorbeelden trekken, weet je wel.

Zelf heb ik nogal wat met heiligen en zaligen als Augustinus, Franciscus van Assisi, de beide Theresia's, Ignatius van Loyola, Charles de Foucault, Alberto Hurtado ... Ik kan zeggen dat zij mij heel wat aan de hand gedaan hebben om zelf te groeien in mijn eigen navolging van Jezus. Want daar gaat het uiteindelijk om bij de verering van de heiligen.

De Katholieke Kerk heeft, gelukkig maar, niet het monopolie op heiligheid. Er zijn heel veel heiligen die zij niet als dusdanig heeft benoemd. Zowel binnen haar gelederen als daarbuiten. Vrouwen als Etty Hillesum of Simone Weil hebben mij heel wat bijgebracht. Ook iemand als Nelson Mandela. Mogelijks worden zij ooit officieel heilig verklaard.